ÖTV Muafiyetinde Belirsizlik: İstanbul’da Özel gereksinimi olan bireylerin ÖZELGE Müracaatları Bekletiliyor

Arkadaşlar merhaba,

Şu konudaki güncel durumu sizlerle paylaşmak istedim:

27.12.2024 tarihi öncesinde aracını satan ve yeni araç almayan özel gereksinimli bireyler, yeniden ÖTV muafiyetli araç almak istediklerinde bu kez “ÖZELGE” şartıyla karşı karşıya kaldı. Özellikle İstanbul’da müracaat yapan yaklaşık 250’ye yakın  kişinin dosyasının sonuçlandırılmadığı ve bekletildiği öğrenildi. Müracaatların, Gelir İdaresi Başkanlığı merkezinden gelecek bir açıklama beklendiği gerekçesiyle işleme alınmadığı ifade ediliyor. Ancak söz konusu açıklamanın ya da bekleyen müracaatlara cevabın ne  zaman yapılacağına dair herhangi bir tarih bulunmuyor. Danıştay Kararı Açık Danıştay 7. Dairesi, 27.12.2024 öncesi aracını satan özel gereksinimli bireylerin yeniden ÖTV muafiyetli araç alım hakkını sınırlayan tebliğ hükmünü iptal etmiş; geriye dönük 10 yıl boyunca araç alamayanlara yönelik ayrımcı uygulamaya “dur” demişti. Karar doğrultusunda ilgili kişilerin yeniden ÖTV muafiyetinden yararlanabilmesinin önü açılmıştı. İstanbul’da Uygulama Neden Farklı? Vergi dairelerinin elektronik sisteminde, kişinin aracı hangi tarihte aldığı ve sattığı açıkça görülebiliyor. Daha önce bu bilgi doğrultusunda işlemler doğrudan yapılabiliyordu. Ancak İstanbul’da doğrudan ya da E-Devlet uygulaması üzerinden ÖZELGE talep edilmesi ve müracaatların bekletilmesi dikkat çekiyor. Öte yandan, Kocaeli’nde bir müracaat sahibine “özelgeye gerek yok” denilerek bayide işlem yaptırıldığı; Antalya’da ise belgenin düzenlendiği belirtiliyor. Aynı hukuki zeminde farklı illerde farklı uygulamaların ortaya çıkması, eşitlik ve hukuki güvenlik ilkeleri açısından soru işaretleri doğuruyor. ÖZELGE Nedir, Neden Bekleniyor? Özelge, bireysel müracaat üzerine verilen yazılı görüş niteliğinde bir idari cevaptır. Müracaat kişiye özgü yapılsa da, verilen görüş emsal niteliği taşır ve benzer durumlarda dayanak olarak kullanılabilir. Ancak her bir müracaatya ayrı ayrı yanıt verilmesinin hem insan kaynağı hem de zaman açısından ciddi bir yük oluşturduğu belirtiliyor. Elektronik sistemde mevcut olan tarih bilgileri üzerinden işlem yapılabilecekken yüzlerce dosyanın bekletilmesi “gereksiz bürokrasi” eleştirilerine yol açıyor. Bayiler Kendini Mi Garantiye Alıyor? Süreçte bir diğer tartışma konusu ise bayilerin temkinli yaklaşımı. ÖZELGE olmadan işlem yapmama yönündeki uygulamanın, ileride doğabilecek sorumluluklardan kaçınma amacı taşıyıp taşımadığı merak ediliyor. Ancak sonuç değişmiyor: Bayilerde araç opsiyonlayan kişilerin işlemleri bekletiliyor, Parasını ödeyenlere ÖZELGE olmadığı gerekçesiyle fatura kesilmiyor, Araç teslimleri gecikiyor. İstanbul gibi yoğun nüfuslu bir şehirde araçsız kalmak, özel gereksinimli bireyler için yalnızca bir ulaşım sorunu değil; toplumsal hayata katılımın aksaması, işe erişimin zorlaşması ve toplumsal izolasyon anlamına geliyor. Çözüm Basit Mi? Uzmanlara göre çözüm için kapsamlı bir düzenlemeye dahi gerek yok. Vergi dairesinin elektronik sisteminde yer alan tarih bilgileri esas alınarak işlemler yapılabilir. Alternatif olarak Gelir İdaresi Başkanlığı örnek tarih senaryoları içeren kısa bir açıklama yayımlayarak uygulama birliğini sağlayabilir. Ancak şu an için İstanbul’da yüzlerce kişi, yargı kararından doğan hakkını kullanamadan bekliyor.

Sizce bu değişiklikler hayatımızı nasıl etkiler? Fikirlerinizi paylaşır mısınız?